Ağciyərlərin sağlamlığı və daha yaxşı nəfəs üçün məsləhətlər
Tənəffüs bədənimizin elə funksiyalarındandır ki, onu yalnız çətinləşdiyi zaman hiss edirik. Halbuki bu funksiya təkcə yaşamağımız üçün deyil, həyat keyfiyyətimiz üçün də həlledicidir.
Nəfəs almağımız ümumi sağlamlığımızın göstəricisidir
Stresli vəziyyətlərdə nəfəsinizin səthiləşdiyini və tezləşdiyini müşahidə etmisinizmi? Şüurlu nəfəs vasitəsilə ümumi özümüzühiss etməyimizə təsir göstərə bilərik.
Lakin nəfəsimizi və ağciyərlərimizin sağlamlığını yaxşılaşdırmaq üçün edə biləcəklərimiz bununla bitmir. Aşağıda ağciyərləri gücləndirmək və nəfəsi yaxşılaşdırmaq üçün əsas yollara baxaq.
Ağciyərləriniz üçün əsas altı addım
Siqareti tərgidin
Siqaret ağciyər sağlamlığına mənfi təsir göstərən ən zərərli amillərdəndir: ağciyərlərin tutumunu azaldır və bir sıra ağır xəstəliklərə səbəb ola bilər. Tərgitmək üçün heç vaxt gec deyil.
Müntəzəm idman edin
Fiziki hərəkət əzələlər kimi ürəyi və ağciyərləri də gücləndirir. Həftədə beş gün 30 dəqiqə — sürətli yeriş, velosiped, hətta ev işləri kifayətdir.
Düzgün nəfəs almağı öyrənin
Düzgün və təbii üsul diafraqma ilə nəfəs almaqdır. Uzun müddət oturaq iş diafraqmanı zəiflədir — dərin qarın nəfəsi məşqləri onu bərpa edir.
Kifayət qədər su için
Ağciyərlər 83 % sudan ibarətdir. Kifayət qədər su qəbulu ağciyərlərin təbii təmizlənmə mexanizmlərini dəstəkləyir.
Otağı havalandırın
Ev, ofis və məktəbdə havanın keyfiyyətinə düzgün ventilyasiya ilə təsir göstərmək olar. Rütubəti 50 %-dən aşağı saxlamaq və az zərərli təmizlik vasitələri seçmək faydalıdır.
Təmiz havada olun
Küçədəki havanın keyfiyyətinə təsir edə bilməsək də, çirklənmiş havadan qaçınmaq mümkündür: havanın keyfiyyəti pis olan günlərdə çöldə idman etməyin, sıx nəqliyyatlı yollardan uzaq durun.
Daha ətraflı
Ağciyərləri “detoks” etmək olarmı?
Detoks və ya “təmizlənmə” populyar trenddir, lakin heç bir ciddi elmi tədqiqatla təsdiqlənmir. Ağciyərlər özünü özü təmizləyir. Ən yaxşısı onların çirklənməsini azaltmaqdır.
Tənəffüs əzələlərini necə gücləndirmək olar?
Yoqa və ya pilates kimi məşqlər duruşu yaxşılaşdırır və nəfəsalmada iştirak edən əzələləri gücləndirir.
Diafraqmanı nəfəs məşqləri ilə də gücləndirmək olar — bu, orqanizmi daha dərin və səmərəli nəfəs almağa öyrədir. Astması olanlara tez-tez tövsiyə edilən iki məşq bunlardır: sıxılmış dodaqlarla nəfəs (burundan nəfəs alıb, ən azı iki dəfə uzun müddət ərzində sıxılmış dodaqlardan nəfəs vermək) və diafraqmal nəfəs. Bu məşqləri gündə 5-10 dəqiqə etmək məsləhətdir.
Gülün — bəli, doğrudan da!
Səthi nəfəs havanın ağciyərlərdə ləngiməsinə səbəb ola bilər. Düzgün hava mübadiləsini təmin etməyin əyləncəli yolları var: gülmək, oxumaq və hətta zümzümə etmək.
Gülüş ümumi özünüzü hiss etməyinizi yaxşılaşdırır, nəbzi və qan təzyiqini azaldır, orqanizmi rahatladır və stresi azaldan endorfinlərin ifrazına səbəb olur. Gülüş həm də bütün tənəffüs əzələləri üçün yaxşı məşqdir: daha səmərəli nəfəs verməyə kömək edir, köhnə havanı çıxarır və təzə havanın ağciyərlərə daha dərin daxil olmasına imkan yaradır.
Su və tənəffüs arasında əlaqə
Orqanizm susuz qaldıqda, nəfəs vasitəsilə daha çox maye itirməmək üçün hüceyrələrdən histaminin ifrazını artırır. Histamin iltihabi reaksiya törətdiyindən və dehidratasiya zamanı istehsalı artdığından, kifayət qədər su qəbulu astma kimi allergik pozğunluqların idarə olunmasına kömək edə bilər.
Tənəffüs infeksiyalarının profilaktikası
Ağciyərlərimizin sağlamlığına bir çox xəstəlik təhlükə yarada bilər. Ona görə də infeksion xəstəliklərin profilaktikası üzrə ümumi tədbirlərə riayət etmək vacibdir: əllərin müntəzəm yuyulması, otaqların havalandırılması, xəstəlik dövründə başqaları ilə yaxın təmasın azaldılması və tam dəyərli qidalanma.
Öskürək yarandıqda isə tez hərəkət etmək lazımdır: bəlğəmin tənəffüs yollarında ləngiməsi ağciyərlərin funksiyasına mənfi təsir göstərir və əlavə infeksiya riskini artırır.
