Qəbizliklə mübarizədə kömək edən 7 məsləhət

Demək olar ki, hər kəs həyatında ən azı bir dəfə qəbizliklə üzləşib və bunda təəccüblü heç nə yoxdur. Çox vaxt bu vəziyyətin öhdəsindən təkbaşına gəlmək çətin olur. Qəbizlik, eləcə də onun nəticələri son dərəcə xoşagəlməz haldır və həyat keyfiyyətinə güclü təsir göstərir. Məhz buna görə onlarla mübarizə aparmağı və qarşısını almağı öyrənmək vacibdir.

Qəbizlik nə zaman baş verir?

Qəbizlik — ən geniş yayılmış həzm pozğunluqlarından biridir. Bununla belə, o, öz-özlüyündə xəstəlik deyil. Demək olar ki, hər kəs bu vəziyyəti yaşaya bilər: yetkinlərin üçdə birinə qədəri xroniki qəbizlikdən əziyyət çəkir və hətta bundan xəbərsiz ola bilər. Qəbizlik kişilərə nisbətən qadınlarda daha tez-tez rast gəlinir.

Aşağıda sadalanan əlamətlərdən ən azı ikisi varsa, qəbizlikdən şübhələnə bilərsiniz:

həftədə üç dəfədən az defekasiya;
defekasiya zamanı gərginlik;
bərk və ya topaşəkilli nəcis;
bağırsağın tam boşalmaması hissi;
düz bağırsaqda maneə (tıxanma) hissi;
defekasiya zamanı əllə kömək, məsələn, qarın divarına əllə təzyiq göstərmək;
nəcisin yalnız işlədici vasitələr qəbul edildikdə maye konsistensiyada olması.

Ən azı iki simptom üç aydan çox davam edərsə, xroniki qəbizliyin olması mümkündür.

Maraqlıdır ki, subyektiv olaraq insanları defekasiyanın tezliyindən (həftədə üç dəfədən az) daha çox defekasiya zamanı gərginlik və bərk nəcis narahat edir.

Qəbizliyin səbəbləri

Qəbizlik ən çox qidanın həzm traktından həddindən artıq yavaş hərəkət etməsi nəticəsində yaranır; bunun nəticəsində nəcis bərk və quru olur.

Bu, müxtəlif səbəblərdən baş verə bilər, lakin ən geniş yayılmışları bunlardır:

düzgün olmayan qidalanma (xüsusən lifin — tərəvəz və meyvələrin — kifayət qədər qəbul edilməməsi);
susuzlaşma və ya mayenin kifayət qədər qəbul edilməməsi;
hipodinamiya, fiziki hərəkətin olmaması;
bəzi dərmanların qəbulu (məsələn, opioid ağrıkəsicilərin, antidepressantların və qan təzyiqini azaldan dərmanların uzunmüddətli qəbulu);
hormonal dəyişikliklər (məsələn, menstruasiya);
ətraf mühitin dəyişməsi (məsələn, səyahətlər).

Qəbizliyin qarşısını təbii yolla almağın 7 məsləhəti

Problem xroniki olsun və ya vaxtaşırı yaransın — aşağıdakı məsləhətlərə əməl edin:

1. Kifayət qədər maye için

Gün ərzində kifayət qədər maye (1,5–2 litr) için. Suyun qəbulunu susuzluq hissindən asılı olmayaraq tənzimləmək lazımdır. Fiziki yüklənmə və ya ətraf mühitin yüksək temperaturu daha çox maye qəbulu tələb edir.

2. Yarımfabrikatlardan çəkinin

Yarımfabrikatlardan və hazır dondurulmuş qidalardan (məsələn, pizza, sosiska) çəkinin, çünki onların tərkibində az lif var. Həmçinin süd və ət məhsullarının qəbulunu azaltmağa dəyər.

3. Liflə zəngin qidalar yeyin

Rasionunuza lif baxımından zəngin qidalar daxil edin: paxlalılar, tərəvəzlər, meyvələr, tam dənli məhsullar və kəpək.

4. Fiziki fəallığı unutmayın

Gündəlik fiziki yüklənmələri və müntəzəm idmanı unutmayın.

5. Stresslə bacarmağı öyrənin

Stresslə səmərəli mübarizə aparmağı öyrənin.

6. Defekasiya istəyini gözardı etməyin

Defekasiya istəyini gözardı etməyin — onu saxlamaq zərərli ola bilər.

7. Müntəzəm rejimə riayət edin

Müntəzəm bağırsaq boşaltma rejiminə riayət etməyə çalışın, xüsusən yeməkdən sonra.

Əgər məsləhətlər kömək etmirsə?

Yuxarıda sadalanan tədbirlər qəbizliyə kömək etmirsə, işlədici vasitələrə müraciət etmək olar. Nəcisi yumşaldan preparatlar tövsiyə olunur (osmotik işlədicilər, məsələn, laktuloza və ya bağayarpağı toxumu).

Bu tip işlədici vasitələr bağırsaq möhtəviyyatını təbii yolla daha maye edir və beləliklə, nəcis bağırsaqdan daha asan keçir. Bundan əlavə, bu preparatlar prebiotik kimi təsir göstərir — bağırsaq mikrobiotasının faydalı bakteriyaları üçün qida rolunu oynayır.

Ciddi problemlər və ya nəcisdə nəzərəçarpan dəyişikliklər olduqda həkimə müraciət etmək lazımdır.

Bağırsaq mikrobiotası qəbizliyə təsir edirmi?

Bəzi hallarda qəbizliyin səbəbi bağırsaq mikrobiotasının balansının pozulması — disbioz ola bilər.

Bağırsaq mikrobiotası — insanın simbioz münasibətlərdə yaşadığı mürəkkəb mikrob ekosistemidir: biz onlara kömək edirik, onlar isə bizə.

Mikrobiota qidanın bağırsaqdan keçmə sürətinə birbaşa təsir göstərir. Qidanı parçalayarkən mikroorqanizmlər peristaltikanı stimullaşdıran və bununla da defekasiyaya təsir edən maddələr istehsal edir. Bağırsaq mikrobiotasının balansına pəhriz (çiy, emal olunmamış, fermentləşmiş qidalar və lif faydalıdır), həmçinin probiotik preparatların qəbulu təsir göstərir.

Bağırsaq mikrobiotasının ayrı-ayrı nümayəndələrinin qəbizlik simptomuna təsiri klinik tədqiqatlarla sübut olunub.

Qəbizlikdən əziyyət çəkən yetkinlərdə faydalı bakteriyalar (bifidobakteriyalar və laktobakteriyalar) əhəmiyyətli dərəcədə azdır. Bu mikroorqanizmlər, xüsusən bifidobakteriyalar, qidanın həzm traktından keçməsinə sərf olunan vaxtı azaldaraq qəbizlik zamanı mühüm rol oynayır.

Линекс® Форте — həzm pozğunluqlarında probiotik

Линекс® preparatları — həkim reseptsiz buraxılan probiotiklərdir.

Линекс® Форте probiotiklərinin qəbulu bağırsaq mikrobiotasının balansının pozulması nəticəsində yaranan həzm pozğunluqlarının tezliyini və ağırlığını azaldır, normal defekasiyanı dəstəkləyir.

Линекс® Форте tərkibində bağırsaq mikrobiotasının pozulmuş balansını bərpa etməyə kömək edən 2 milyarddan çox probiotik bakteriya var. Линекс® Форте-nin faydalı bakteriyaları — diqqətlə seçilmiş təbii probiotik bakteriyalar olan Lactobacillus acidophilus (Chr. Hansen LA-5®) və Bifidobacterium animalis subsp. lactis (Chr. Hansen BB-12®)-dir.

Əhali arasında ağır qəbizliyin rastgəlmə tezliyi 10–15% təşkil etsə də, daha çox insan yüngül, lakin az xoşagəlməz olmayan həzm problemlərindən əziyyət çəkir və çox vaxt bunun üçün kömək istəmir. Lakin bu problemlərin qarşısını almaq mümkündür. Sağlam həyat tərzi keçirin, probiotik bakteriyalardan istifadə edin — və həzm diskomfortunun öhdəsindən özünüz gələ bilərsiniz.